Σημαντική αύξηση παρουσίασε ο δημόσιος δανεισμός βιβλίων στην Ελλάδα το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε ο Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου (ΟΣΔΕΛ), επιβεβαιώνοντας τον σταθερό ρόλο των βιβλιοθηκών στην πρόσβαση των πολιτών στη γνώση, τη λογοτεχνία και τον πολιτισμό.
Τα στοιχεία προέκυψαν από την επεξεργασία δεδομένων που απέστειλαν δημόσιες, δημοτικές, παιδικές και κοινοτικές βιβλιοθήκες σε όλη τη χώρα. Συνολικά καταγράφηκαν 876.885 δανεισμοί βιβλίων το 2025, έναντι 846.225 το 2024, σημειώνοντας αύξηση 30.660 δανεισμών (+3,6%) μέσα σε έναν χρόνο.
Ο ΟΣΔΕΛ επισημαίνει ότι ο πραγματικός αριθμός των δανεισμών είναι ακόμη μεγαλύτερος, καθώς τα στοιχεία αφορούν μόνο τις βιβλιοθήκες που απέστειλαν δεδομένα. Με βάση εκτιμητική αναγωγή, ο συνολικός αριθμός δανεισμών από δημόσιες και δημοτικές βιβλιοθήκες στην Ελλάδα το 2025 εκτιμάται ότι πλησιάζει τα 2 εκατομμύρια.
Οι δημοτικές βιβλιοθήκες πρωταγωνιστούν
Στη συλλογή στοιχείων συμμετείχε η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος, ενώ καταγράφηκαν δεδομένα από 25 δημόσιες βιβλιοθήκες, 54 δημοτικές και 5 παιδικές βιβλιοθήκες.
Από το σύνολο των καταγεγραμμένων δανεισμών:
- Οι δημοτικές βιβλιοθήκες κατέγραψαν 577.410 δανεισμούς (65,85%).
- Οι δημόσιες βιβλιοθήκες κατέγραψαν 299.475 δανεισμούς (34,15%).
Τα στοιχεία αναδεικνύουν τον καθοριστικό ρόλο των δημοτικών βιβλιοθηκών στην καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας και στην καθημερινή επαφή των πολιτών με το βιβλίο.
Η μυθοπλασία παραμένει στην κορυφή
Η κατηγορία με τους περισσότερους δανεισμούς ήταν η μυθοπλασία ενηλίκων, με 389.638 δανεισμούς, ποσοστό 44,5% του συνόλου.
Ακολούθησαν:
- Μυθοπλασία παιδικών βιβλίων: 152.688 δανεισμοί (17,4%)
- Παιδικά εικονογραφημένα βιβλία: 120.276 δανεισμοί (13,7%)
- Επιστημονικά βιβλία: 61.343 δανεισμοί (7%)
Οι τρεις πρώτες κατηγορίες συγκεντρώνουν πάνω από το 75% των συνολικών δανεισμών, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή προτίμηση του κοινού στη λογοτεχνία για μικρούς και μεγάλους.
Ποια βιβλία προτιμήθηκαν περισσότερο
Στην κορυφή των δανεισμών για το 2025 βρέθηκε το βιβλίο «Το σπίτι δίπλα στο ποτάμι» της Λένας Μαντά, ενώ η ίδια συγγραφέας κυριάρχησε στις πρώτες θέσεις της κατάταξης, καταλαμβάνοντας συνολικά 16 θέσεις στη λίστα με τα 50 δημοφιλέστερα βιβλία.
Μεταξύ των πιο δημοφιλών τίτλων περιλαμβάνονται επίσης έργα της Ρένας Ρώσση – Ζαΐρη, του Γιάννη Καλπούζου, του Μ. Καραγάτση, της Μαρίας Τζιρίτα, καθώς και παιδικές σειρές όπως «Το ημερολόγιο ενός σπασίκλα» και «Dog Man».
Σε επίπεδο εκδοτικών οίκων, οι Εκδόσεις Ψυχογιός βρίσκονται στην πρώτη θέση, καθώς 38 από τους 50 πρώτους τίτλους της κατάταξης έχουν εκδοθεί από τον συγκεκριμένο εκδοτικό οργανισμό.
Οι δημοφιλέστεροι συγγραφείς
Στους Έλληνες και Ελληνίδες συγγραφείς με τους περισσότερους δανεισμούς ξεχωρίζουν:
- Ευγένιος Τριβιζάς
- Λένα Μαντά
- Ρένα Ρώσση – Ζαΐρη
- Χρυσηίδα-Χρύσα Δημουλίδου
- Μαρία Τζιρίτα
- Πασχαλία Τραυλού
- Γιάννης Καλπούζος
- Γιολάντα Τσορώνη – Γεωργιάδη
- Μένιος Σακελλαρόπουλος
- Σόφη Θεοδωρίδου
Στους ξένους συγγραφείς, την πρώτη θέση κατέλαβε ο Γερμανός Jürgen Banscherus, ενώ ιδιαίτερα δημοφιλείς παραμένουν δημιουργοί παιδικής και εφηβικής λογοτεχνίας.
Οι βιβλιοθήκες ως χώροι πολιτισμού και γνώσης
Τα στοιχεία του ΟΣΔΕΛ δείχνουν ότι οι βιβλιοθήκες εξακολουθούν να αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους θεσμούς πρόσβασης στο βιβλίο, προσφέροντας δωρεάν δυνατότητα ανάγνωσης σε πολίτες όλων των ηλικιών.
Παράλληλα, ο Οργανισμός υπογραμμίζει την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης των βιβλιοθηκών, με περισσότερους ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους, ψηφιακή αναβάθμιση των υποδομών και εμπλουτισμό των συλλογών τους.
Ο δημόσιος δανεισμός δεν στηρίζει μόνο την αναγνωστική κουλτούρα, αλλά συμβάλλει και στην αναγνώριση της αξίας του έργου συγγραφέων, μεταφραστών, εικονογράφων και εκδοτικών επιχειρήσεων.
